• phoothit

“ผมขอพูดในนามของสัตว์ป่า” ระลึก 31 ปีที่จากไป “สืบ นาคะเสถียร”


sook-kasean-atc-31082021-1

“ผมขอพูดในนามของสัตว์ป่า” คำพูดติดปากของ สืบ นาคะเสถียร ที่มักจะพูดเกริ่นก่อนเริ่มการอภิปราย เขาคือคนที่ต่อสู้เพื่อสัตว์ป่าและพื้นที่ป่าไม้ตลอดการทำงาน ซึ่งในวันที่ 1 กันยายน 2564 เป็นวันครบรอบ 31 ปี ในการจากไปของ สืบ นาคะเสถียร สุขเกษียณจึงชวนทุกท่านรำลึกถึงปณิธานและการจากไปของเขา รวมถึงตระหนักถึงปัญหาและความสำคัญของทรัพยากรธรรมชาติ

ชายชื่อสืบ

สืบ นาคะเสถียร ชื่อเดิมว่า “สืบยศ” เกิดเมื่อวันที่ 31 ธันวาคม 2492 ที่จังหวัดปราจีนบุรี เป็นบุตรของ นายสลับ และนางบุญ นาคะเสถียร

สืบ นาคะเสถียร เข้าเรียนอุดมศึกษาที่ คณะวนศาสตร์ ศาสตร์ด้านการป่าไม้ และทรัพยากรธรรมชาติ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ และปริญญาโท สาขาวนวัฒน์วิทยา คณะวนศาสตร์

ต่อมาปี 2518 เข้าทำงานที่ กองอนุรักษ์สัตว์ป่า เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า เขาเขียว-เขาชมพู จังหวัดชลบุรี

กระทั่งปี 2522 ได้รับทุน British Council ไปศึกษาต่อระดับปริญญาโทที่ University of London ประเทศอังกฤษ

หลังจากสำเร็จการศึกษาปี 2524 ได้กลับมาดำรงตำแหน่ง หัวหน้าเขตห้ามล่าสัตว์ป่าบางพระ จังหวัดชลบุรี


ปี 2528-2529 ได้เป็นหัวหน้าโครงการอพยพสัตว์ป่าในเขื่อนเชี่ยวหลาน จังหวัดสุราษฎร์ธานี

ปี 2530-2531 ได้เดินหน้าคัดค้านโครงการต่าง ๆ ที่กระทบที่อยู่อาศัยของสัตว์ที่เกิดจากมนุษย์ เช่น คัดค้านการสร้างเขื่อนน้ำโจน จังหวัดกาญจนบุรี หรือคัดค้านการสัมปทานทำไม้บริษัทไม้อัดไทย ที่ป่าห้วยขาแข้ง

ก่อนเริ่มอภิปราย สืบ นาคะเสถียรมักเกริ่นด้วยคำว่า "ผมขอพูดในนามของสัตว์ป่า"

ปี 2532 สืบ นาคะเสถียร ปฏิเสธทุนเรียนปริญญาเอกที่ประเทศอังกฤษ เพื่อเข้ารับตำแหน่ง หัวหน้าเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง

ตลอดการทำงานที่ห้วยขาแห้ง สืบ นาคะเสถียร พบกับอุปสรรคจากผู้มีอิทธิพลมากมาย ทั้งการตัดไม้ ล่าสัตว์ หรือแม้แต่การที่เจ้าหน้าที่ป่าไม้ถูกยิงเสียชีวิต

ต่อมา สืบ นาคะเสถียร จึงได้เขียนรายงานนำเสนอหน่วยงานสากล กระทั่ง ยูเนสโก อนุมัติให้ป่าทุ่งใหญ่นเรศวรและห้วยขาแข้งเป็นมรดกโลก ทำให้ผืนป่าใหญ่ของไทยเป็นที่รู้จัก และเป็นการรับรองว่าพื้นที่ป่าแห่งนี้จะได้รับการคุ้มครองเต็มที่ตามกฎของ ยูเนสโก

กระทั่งเช้าวันที่ 1 กันยายน 2533 สืบตัดสินใจทำอัตวิบาตรกรรม โดยเขียนจดหมายสะสางงานที่ค้าง พร้อมแสดงเจตจำนงค์เรียกร้องให้สังคมและหน่วยงานต่าง ๆ หันมาสนใจปัญหาทรัพยากรธรรมชาติอย่างจริงจัง

หลังการจากไปของ สืบ นาคะเสถียร

หลังการจากไปของ สืบ นาคะเสถียร ได้ไม่นาน “มูลนิธิสืบนาคะเสถียร” ก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 18 กันยายน 2533 คณะกรรมการประกอบด้วยบุคคลจากหลายอาชีพที่มีอุดมการณ์ตรงกัน โดยมีพันธกิจเพื่อ

1. Policy-Watchdog ทำหน้าที่เสนอเชิงแนะนโยบายการจัดการป่าไม้และสัตว์ป่าของประเทศไทย และเฝ้าระวังสถานการณ์ที่มีผลกระทบต่อความหลากหลายทางชีวภาพของผืนป่าและระบบนิเวศที่สำคัญของประเทศไทย

2. Communication เป็นองค์กรสื่อสารงานอนุรักษ์ที่ทันสมัย ด้วยเครื่องมือที่ทรงพลัง สร้างสังคมที่ตระหนักต่อปัญหาสิ่งแวดล้อม

3. 6th Extinction & Climate Change เป็นองค์กรอนุรักษ์ของประเทศไทย ที่ทำหน้าที่ร่วมขับเคลื่อนเรื่องการสูญพันธุ์ครั้งที่ 6 และการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศโลก

4. Network ประสานความร่วมมือกับองค์กรด้านการอนุรักษ์ภายในประเทศและต่างประเทศ

5. Ranger เป็นองค์กรที่สนับสนุนให้เกิดความเข้มแข็ง และรักษาสิทธิอันพึงมีของผู้พิทักษ์ป่า

6. WeFCOM สร้างมาตรฐานการจัดการกลุ่มป่าตะวันตก และผลักดันให้เกิดการทำงานที่เป็นมาตรฐาน

7. Organization เป็นองค์กรอนุรักษ์ที่มั่นคง โดยการสนับสนุนจากสาธารณะ และมีบุคลากรที่ทำงานอนุรักษ์อย่างมืออาชีพ

โดยมี ศศิน เฉลิมลาภ เป็นประธานกรรมการมูลนิธิฯ (ดำรงตำแหน่ง 18 กันยายน 2562 ถึง 17 กันยายน 2566) โดยปัจจุบันมีเว็บไซต์ www.seub.or.th เพื่อสื่อสารงานต่าง ๆ ขององค์กร โดยจะมีบทความ บทสัมภาษณ์ ข้อเขียนต่าง ๆ เพื่อสื่อสารกับคนในสังคมต่าง ๆ มากมาย

สถานการณป่าไม้ไทย

สถิติพื้นที่ป่าไม้ประเทศไทย จากสำนักจัดการที่ดินป่าไม้ กรมป่าไม้ ระบุว่า เมื่อปี 2504 ประเทศไทยมีพื้นที่ป่าไม้คิดเป็น 53.22% ของพื้นที่ทั้งหมด ซึ่งในช่วงปี 2530 ลดเหลือ 25-26% เท่านั้น และลดลงอย่างต่อเนื่อง